 |
 |
 |
| Contact | Organisatie | Vacatures | Publicaties | Onderzoek | Informatiesystemen | |
|
Home NIVEL oud > Consument > patienten over hun rechten > het recht om te kiezen > patient |
Patiënten over het recht om te kiezen:
kiezen voor een zorgaanbieder |
|
|
Patiënten
Patiënten willen graag kunnen kiezen voor een zorgaanbieder van hun voorkeur. Volgens patiënten doen zich hierbij twee problemen voor. Het eerste probleem betreft de keuze-informatie. Patiënten willen bijvoorbeeld kunnen kiezen voor ‘het beste ziekenhuis’. Ze hebben echter geen informatie over wat ‘het beste ziekenhuis’ is. Het tweede probleem betreft de krapte van het aanbod, waardoor wachtlijsten ontstaan. Vaak valt er domweg niets te kiezen en zijn patiënten blij als ze bij een hulpverlener terecht kunnen. Deze observaties staan op gespannen voet met een zorgstelsel waarin de kiezende patiënt, via een vorm van marktwerking, bijdraagt aan een betere kwaliteit van zorg. Om mensen in staat te stellen een goed geïnformeerde keuze te maken zijn verbeteringen nodig in de informatievoorziening en de beschikbaarheid van keuzemogelijkheden.
Gebrek aan informatie
Vrijwel alle burgers willen de mogelijkheid hebben om zelf een specialist, ziekenhuis en verpleeghuis te kiezen (TNS, 2003). Meer dan 95% van de burgers vindt het belangrijk om een huisarts, tandarts of andere eerstelijns hulpverlener te kiezen (Van Linschoten et al., 2005). Veel patiënten vinden echter dat er weinig te kiezen valt als het gaat om hulpverleners of zorginstellingen. Zij vinden het moeilijk om een keuze te maken, door gebrek aan informatie over de kwaliteit van zorgaanbieders. Patiënten missen informatie over zaken die er volgens hen toe doen, zoals de kwaliteit van de medische behandeling. Zo verwacht ruim de helft van de mensen dat er nogal wat verschillen zijn in de kwaliteit van verschillende ziekenhuizen (TNS, 2003). Tegelijk constateert bijna iedereen dat over deze verschillen nu net geen goede informatie beschikbaar is, slechts 11% vindt dat die informatie voorhanden is (Delnoij et al., 2003). Ook twee op de drie mensen die moesten kiezen voor een bepaald verzorgingshuis vonden dat ze geen goede informatie hadden om deze keuze te kunnen maken (Kardol, 2004).
Gebrek aan beschikbaarheid
Kiezen wordt daarnaast vrij fundamenteel beperkt doordat er in veel gevallen niets te kiezen valt. Bijna tweederde van de burgers vindt dat er vanwege de vele wachtlijsten eigenlijk niets te kiezen valt (TNS, 2003). Dit geldt voor individuele artsen, zoals huis- of tandarts en voor medisch specialisten (Delnoij et al., 2003; van der Schee et al., 2003c). Van de mensen die in 2004 een nieuwe huis- of tandarts zochten, heeft 30% problemen ondervonden bij het vinden van een huisartspraktijk en circa 10% bij het vinden van een nieuwe tandarts (Van der Schee et al., 2003c). Slechts eenderde (36%) van de bevolking zegt dat zij de specialist van hun voorkeur kunnen kiezen. Met name voor chronisch zieken speelt de praktische beperking van de specialisten keuze een grote rol (Smit et al., 2005). Mensen met een persoonsgebonden budget (PGB), één van de belangrijkste beleidsinstrumenten om keuzevrijheid te bevorderen, ervaren door het PGB inderdaad meer keuzemogelijkheden. Toch wordt ook een deel van hen geconfronteerd met krapte in het zorgaanbod. Soms kopen budgethouders daardoor toch maar weer bij dezelfde zorgaanbieder zorg in, als waar zij eerder zorg in natura ontvingen (Kerseboom et al., 2000). Mensen die moeten kiezen voor een verpleeg- of verzorgingshuis werden met dusdanig lange wachtlijsten geconfronteerd dat men ten slotte maar koos voor het huis dat het eerste plaats kan bieden (Baan et al., 2003). Tenslotte wordt genoemd dat er geen keuzemogelijkheden zijn doordat zorginstellingen zijn gefuseerd (TNS, 2003).
|
|
|
|
[http://www.nivel.nl/oc2/page.asp?pageid=8227]
Laatste update: 14 december 2006 |
|
|
