Kwaliteit vanuit patiëntenperspectief: CQ-Index, PREMs en PROMs

Patiënt centraal in kwaliteitsmetingen en kwaliteitsbeleid
De patiënt moet centraal staan en de zorg moet patiëntgericht zijn. Dit zijn belangrijke waarden en uitgangspunten in de Nederlandse gezondheidszorg die iedereen onderschrijft. Maar hoe geef je hier handen en voeten aan in kwaliteitsmetingen, kwaliteitsbeleid en verantwoording? Op deze pagina leggen we uit hoe we hier vanuit het NIVEL een bijdrage aan leveren. Meer weten? Lees verder of neem contact op met één van onze experts.

Vragenlijsten voor patiënten
Vaak worden vragenlijsten toegepast om patiënten een stem te geven in kwaliteitsmetingen. Essentieel daarbij is dat de vragenlijst gaat over de dingen die patiënten belangrijk vinden en dat de vragen en antwoordcategorieën goed worden geïnterpreteerd. Alleen dan levert een vragenlijst goede metingen op over de dingen die er voor patiënten echt toe doen. Het NIVEL werkt hieraan door in focusgroepen met patiënten vast te stellen wat zij belangrijk vinden en die onderwerpen op te nemen in de vragenlijst. Ook wordt de begrijpelijkheid van vragenlijsten getest in zogeheten cognitieve interviews.

Meer lezen?

Patiëntervaringen: De CQ-Index en PREMs
Er zijn grofweg twee soorten vragenlijsten voor het meten van kwaliteit van zorg vanuit patiëntenperspectief: vragenlijsten die gaan over de ervaringen van patiënten met de zorg en vragenlijsten die gaan over het functioneren van patiënten. De Consumer Quality Index is een grote en bekende familie van vragenlijsten voor het meten van patiëntervaringen. Het gaat dan om zaken als communicatie en bejegening, informatievoorziening, wachttijden, algemene oordelen over de zorg etc. Tegenwoordig wordt steeds vaker de term Patient Reported Experience Measures (PREMs) gebruikt voor patiëntervaringsvragenlijsten. De tendens daarbij is dat vragenlijsten steeds korter en breder inzetbaar / minder specifiek worden. Het NIVEL stond aan de wieg van de CQ-Index in de vorm van vragenlijstontwikkeling en methodenontwikkeling en maakt ook de korte en generieke vragenlijsten die tegenwoordig PREMs worden genoemd.

Meer lezen?

Het functioneren van patiënten: PROMs
Patient Reported Outcome Measures (PROMs) meten hoe patiënten hun eigen functioneren beoordelen. Het kan gaan om fysiek, mentaal en sociaal functioneren. Waar patiëntervaringsvragenlijsten zoals de CQ-Index en PREMs betrekking hebben op structuur en procesaspecten van de zorg, gaan PROMs over de uitkomsten. De basale gedachte is dat zorg het functioneren van patiënten moet bevorderen, stabiliseren, of – bij chronische aandoeningen – achteruitgang in het functioneren moet remmen. Het NIVEL ontwikkeld PROMs vragenlijsten als maat voor kwaliteit van zorg en doet onderzoek naar manieren om PROMs resultaten te analyseren en te presenteren.

Meer lezen?

Cijfers, betekenis en bruikbaarheid van resultaten
Vragenlijsten alleen zijn niet genoeg om de patiënt een stem te geven in kwaliteitsmetingen, kwaliteitsbeleid of verantwoording. De resultaten krijgen namelijk pas echt betekenis als duidelijk is wanneer scores goed zijn en als duidelijk is welke verhalen van patiënten bij die scores horen. Dan wordt namelijk duidelijk waar precies verbetermogelijkheden zitten. Dit betekent dat analyse en presentatie van resultaten dit goed moeten weergeven, zodat de mensen die er iets mee moeten dat ook kunnen. Vaak zijn de verhalen van patiënten zelf daarbij ook heel waardevol, bijvoorbeeld in de vorm van reviews of de antwoorden op open vragen.

Meer lezen?

Contactpersonen: