Cijfers diëtisten - Gezondheidsproblemen

Hoe groot is het aandeel voedinggerelateerde gezondheidsproblemen waarmee patiënten bij de diëtist komen? Hoe was dit in voorgaande jaren? Welke andere gezondheidsproblemen registreert de diëtist? Antwoord op deze vragen en meer treft u aan op deze pagina.

We presenteren de cijfers over gezondheidsproblemen waarmee patiënten bij de oefentherapeut komen, in de volgende onderdelen:

  • Onderdeel 1: Voedinggerelateerde gezondheidsproblemen
  • Onderdeel 2: Overige gezondheidsproblemen

DietistOnderdeel 1: Voedinggerelateerde gezondheidsproblemen

Bij aanvang van de behandeling registreren diëtisten één of meer voedinggerelateerde aandoeningen. De top-15 van voorkomende voedinggerelateerde aandoeningen staan in de tabel.

Van alle patiënten die in 2020 in behandeling waren, was bij 32% meer dan één voedinggerelateerde aandoening geregistreerd. Voor een aantal aandoeningen is het percentage patiënten met andere geregistreerde voedinggerelateerde aandoeningen hieronder nader omschreven. Hierbij dient opgemerkt te worden dat het aandeel patiënten met één of meer chronische aandoeningen in praktijk waarschijnlijk groter is vanwege mogelijke ondervertegenwoordiging van ketenzorg in deze rapportage (zie paragraaf 4.2). 

Wat valt op, als we de tabellen hieronder bekijken:

Kernpunten voedinggerelateerde gezondheidsproblemen, 2020 en voorgaande jaren
  • Te hoog gewicht bij volwassenen: in 2020 is bij ruim 40% van de patiënten bij de diëtist behandeld voor een te hoog gewicht bij volwassenen (BMI > 25 kg/m2). Veelvoorkomende andere voedinggerelateerde aandoeningen in deze patiëntengroep zijn diabetes type 2 (21%), hypercholesterolemie (14%) en hypertensie (12%). Bij 48% van de volwassen patiënten met een te hoog gewicht is geen andere diëtistische diagnose geregistreerd.
  • Diabetes type 2: in 2020 is 19% van de patiënten bij de diëtist behandeld voor diabetes type 2. Veelvoorkomende andere voedinggerelateerde aandoeningen bij patiënten met diabetes type 2 zijn een te hoog gewicht (46%), hypercholesterolemie (8%) en hypertensie (7%).
  • Chronische obstructieve longziekten: in 2020 is 3% van de patiënten bij de diëtist behandeld voor chronische obstructieve longziekten. Veelvoorkomende andere voedinggerelateerde aandoeningen in deze patiëntengroep zijn onbedoeld gewichtsverlies of ondervoeding (38%) en overgewicht (26%).
Tabel: Aandeel patiënten bij de diëtist in top-15 voedingsgerelateerde aandoeningen*, 2016-2020
Proportion of patients at the dietitian in top-15 nutrition related conditions*, 2016-2020
top 15 2016 2017 2018 2019  2020
1 Diabetes type 2 24,7 22,1 20,8 20,2 19,1
2 Te hoog gewicht bij volwassenen BMI 30 < 35 21,4 19,7 18,6 18,6 16,4
3 Te hoog gewicht bij volwassenen BMI 25 < 30 19,8 16,5 14,8 14,6 12,6
4 Onbedoeld gewichtsverlies 9,7 9,7 10,1 10,1 12,2
5 Hypercholesterolemie 11,4 12,1 10,9 11,8 10,2
6 Te hoog gewicht bij volwassenen BMI 35 < 40 10,8 9,2 8,8 8,3 7,2
7 Hypertensie 8,6 8,1 7,5 7,8 7,2
8 Ondervoeding 4,9 5,0 4,8 5,6 6,6
9 Prikkelbaar Darmsyndroom/Spastisch colon 4,3 4,3 4,6 5,1 5,0
10 Te hoog gewicht bij volwassenen BMI ≥ 40 6,3 5,6 5,2 5,2 4,7
11 Te hoog gewicht bij kinderen 4,6 4,1 4,4 3,8 4,2
12 Andere algemene symptomen 2,5 3,3 3,4 3,3 3,4
13 Chronische obstructieve longziekten 3,0 2,8 2,8 2,9 3,1
14 Oncologie 1,9 2,1 2,0 2,3 2,6
15 Bariatrische chirurgie (maagverkleinende operatie) 0,6 1,7 2,5 2,4 2,5
  Overige voedingsgerelateerde aandoeningen 22,7 22,5 21,7 /td>  
Totaal aantal patiënten 36.449 58.591 61.317 71.200 75.142

* De top-15 is gebaseerd op het meest recente jaar.

DietistOnderdeel 2: Overige gezondheidsproblemen

Bij aanvang van de behandeling kunnen diëtisten die de Evry-software gebruiken naar eigen inzicht registeren of er bij de patiënt sprake is van communicatieproblemen (bijvoorbeeld doofheid, blindheid, hulp van een tolk nodig, taal- en spraakproblemen), psychische problemen of verstandelijke problemen. Bij dit soort gezondheidsproblemen kan intensievere begeleiding nodig zijn (zie ArtsenWijzer Diëtetiek).
Het is niet aannemelijk dat de gebruikte software van invloed is op dit type problemen, maar het dient opgemerkt te worden dat deze informatie hierdoor voor slechts een beperkt aantal patiënten beschikbaar is.

Wat valt op, als we de tabellen hieronder overzien:

Kernpunten overige gezondheidsproblemen, 2020 en voorgaande jaren
  • Van de patiënten die in 2020 door deze diëtisten worden behandeld, heeft 5% communicatieproblemen, 8% psychische problemen en 3% verstandelijke problemen.
  • Deze percentages lijken de afgelopen jaren iets af te nemen.
Tabel: Aandeel patiënten bij de diëtist met communicatieproblemen, 2016-2020
Proportion of patients at the dietitian with communication problems, 2016-2020
Communicatieproblemen 2016 2017 2018 2019 2020
Ja 5,2 5,2 4,7 4,6 4,5
Nee 94,8 94,8 95,3 95,4 95,5
Totaal aantal patiënten 7.050 8.862 7.354 7.891 5.765

 

Tabel: Aandeel patiënten bij de diëtist met psychische problemen, 2016-2020
Proportion of patients at the dietitian with psychological problems, 2016-2020
Psychische problemen 2016 2017 2018 2019 2020
Ja 11,4 10,9 10,6 10,1 8,4
Nee 88,6 89,1 89,4 89,9 91,6
Totaal aantal patiënten 6.804 8.382 6.931 7.468 5.472

 

Tabel: Aandeel patiënten bij de diëtist met verstandelijke problemen, 2016-2020
Poportion of patients at the dietitian with intellectual problems, 2016-2020
Verstandelijke problemen 2016 2017 2018 2019 2020
Ja 3,4 3,0 3,0 2,7 2,6
Nee 96,6 97,0 97,0 97,3 97,4
Totaal aantal patiënten 6.974 8.712 7.207 7.720 5.603

Gebruikte methode weekcijfers aandoeningen: Surveillance en PeilstationsBron en verantwoording cijfers diëtisten

De cijfers over het zorggebruik bij diëtisten in 2020 zijn gebaseerd op de gegevens verzameld over 77.094 patiënten die zorg door een diëtist hebben ontvangen. Alle cijfers komen voort uit het analyseren van de gegevens die Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn verzamelt bij aangesloten diëtisten. Bij Methode vaststellen cijfers zorgverlening diëtisten vindt u informatie over onze werkwijze bij het vaststellen van de cijfers.

Essen, van M., Meijer, W.M., Dijk, L. van. Cijfers diëtisten - Gezondheidsproblemen. Uit: www.nivel.nl [Laatst gewijzigd op 30-08-2021; geraadpleegd op 19-09-2021]. URL: https://www.nivel.nl/nl/nivel-zorgregistraties-eerste-lijn/gezondheidsproblemen-4