Cijfers huisartsenposten - Triage: ingangsklachten en urgentietoekenning

Met welke ingangsklachten heeft de triage-assistent, met wie de patiënt die contact opneemt met de HAP een eerste - telefonisch - contact heeft, van doen? Welke urgenties kent de triage-assistent toe aan de klacht? Antwoorden op deze vragen en meer vindt u op deze pagina.

Een patiënt die zich met een gezondheidsklacht meldt bij de huisartsenpost (meestal telefonisch, zoals patiënten dat geacht worden te doen, of digitaal contact zoekt), wordt door een triage-assistent bevraagd via een triageprotocol van de Nederlandse Triage Standaard (NTS). Op basis van de ingangsklacht en het toestandsbeeld bepaalt de triagist, ondersteund door het triageprotocol, de urgentie en vervolgactie. Vervolgacties zijn onder andere: telefonisch advies, een consult op de huisartsenpost, visite door de huisarts, oproep van een ambulance. Op deze pagina geven we informatie over:

  • Onderdeel 1: Ingangsklachten bij triage
  • Onderdeel 2: Urgentietoekenning door de triage-assistent


Onderdeel 1: Ingangsklachten bij triage
Een patiënt die zich met een gezondheidsklacht meldt bij de huisartsenpost doet dit meestal telefonisch of digitaal. Als de patiënt telefonisch contact opneemt , wordt de patiënt door een triageassistent bevraagd via een triageprotocol van de Nederlandse Triage Standaard (NTS). Op basis van de ingangsklacht en het toestandsbeeld bepaalt de triagist, ondersteund door het triageprotocol, de urgentie en vervolgactie. Vervolgacties zijn onder andere: telefonisch advies, een consult op de huisartsenpost, visite door de huisarts, oproep van een ambulance.  

Wat valt op, als we de figuur hieronder bekijken:

Kernpunten Triage - ingangsklachten, 2019 en voorgaande jaren

  • In 2019 waren de meest voorkomende ingangsklachten: trauma extremiteit, wond, buikpijn (volwassene), urinewegproblemen, kortademigheid, huidklachten, pijn thorax, en koorts kind.

 

Figuur: Ingangsklachten bij triage door de huisartsenpost, per 1000 inwoners

Jaarcijfers aandoeningen: aanvullende gegevens uit de PeilstationsOnderdeel 2: Urgentietoekenning door de triage-assistent
Het is de bedoeling dat de patiënt eerst belt (of digitaal contact zoekt) met de huisartsenpost. Een triage-assistent beoordeelt de hulpvraag en kent een prioriteit (urgentie) en vervolgactie toe, volgens de indeling van de Nederlandse Triage Standaard. Deze triage heeft als doel dat elke hulpvraag op tijd en op maat afgehandeld wordt.  Vervolgacties zijn onder andere: telefonisch advies, een consult op de huisartsenpost, visite door de huisarts, oproep van een ambulance.

De urgentietoekenning bestaat uit zes categorieën:

  • U0 - uitval vitale functies – reanimatie
  • U1 - direct levensgevaar – onmiddellijk
  • U2 - bedreiging vitale functies of orgaanschade – zo snel mogelijk
  • U3 - reële kans op schade – binnen enkele uren
  • U4 - verwaarloosbare kans op schade – dezelfde dag
  • U5 - geen kans op schade – volgende werkdag

Wat valt op, als we de verschillende figuren hieronder bekijken:

Kernpunten Triage - urgentietoekenning, 2019 en voorgaande jaren

  • De meeste hulpvragen die gepresenteerd worden op de huisartsenpost krijgen de urgentie U3 (dringend). Hierna komen hulpvragen in de urgentiecategorie U5 (advies) het meest voor.
  • De urgentie van hulpvragen varieert sterk per type contact:
    • Hulpvragen die worden geclassificeerd als U3 (dringend) leiden het vaakst tot een consult
    • Hulpvragen met de urgentiecategorie U5 (advies) worden het vaakst  telefonisch afgehandeld.
    • Hulpvragen met de urgentie U2 (spoed) of U3 (dringend) leiden het vaakst tot een huisvisite. 
  • In 2019 is het aantal contacten met hoog-urgentie (U0, U1, U2) relatief gezien gelijk gebleven.  Het aantal contacten met urgentie U3 (dringend) is licht afgenomen in vergelijking met 2018. Het aantal laag-urgente contacten (U4, U5) is , na een daling tussen 2015 en 2018, in 2019 weer licht toegenomen. 
  • De meeste hulpvragen die gepresenteerd worden op de huisartsenpost krijgen de urgentie U3 (dringend).

 

Figuur: Urgentietoekenning door de triage-assistent 2015-2019, totaal aantal contacten en contacten uitgesplitst naar consulten op de HAP, telefonische consulten en visites.

Figuur: Urgentieverdeling van contacten op de huisartsenpost: percentage van het totaal aantal contacten

De meeste gezondheidsproblemen die gepresenteerd worden op de huisartsenpost krijgen de urgentie U3 (dringend) .

 

Figuur: Urgentieverdeling van consulten op de HAP, naar percentage van het totaal aantal contacten

Het merendeel van de hulpvragen die worden geclassificeerd als U3 (dringend) leiden tot een consult.

Figuur: Urgentieverdeling van telefonische contacten op de huisartsenpost, naar percentage van het totaal aantal contacten

Hulpvragen met de urgentiecategorie U5 (advies) worden meestal telefonisch afgehandeld. Wanneer een urgentie U0 (reanimatie) en U1 (levensbedreigend) is toegekend bij een telefonisch consult, is de melding doorgegeven aan de meldkamer ambulance. 

Figuur: Urgentieverdeling van visites op de huisartsenpost: percentage van het totaal aantal contacten

Hulpvragen met de urgentie U2 (spoed) of U3 (dringend) leiden het vaakst tot een huisvisite . 

Gebruikte methode weekcijfers aandoeningen: Surveillance en PeilstationsBronnen en verantwoording gepresenteerde cijfers over zorg op huisartsenposten
De cijfers over huisartsenposten zijn gebaseerd op elektronisch geregistreerde gegevens van huisartsendienstenstructuren die deelnemen aan Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn. De cijfers over 2015-2019 zijn gebaseerd op 29 huisartsendienstenstructuren met een gezamenlijk verzorgingsgebied van bijna 12 miljoen inwoners. Meer informatie vindt u in het Zorg op de huisartsenpost - Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn: jaarcijfers 2019 en trendcijfers 2015-2019. Bij Methode vaststellen cijfers zorgverlening huisartsenposten vindt u informatie over onze werkwijze bij het vaststellen van de cijfers.

Ramerman L, Rijpkema C, Verheij R. Cijfers huisartsenposten - Triage: ingangsklachten en urgentietoekenning.. Cijfers huisartsenposten - Triage: ingangsklachten en urgentietoekenning. Uit: www.nivel.nl [Laatst gewijzigd op 08-12-2020; geraadpleegd op 04-03-2021]. URL: https://www.nivel.nl/nl/nivel-zorgregistraties-eerste-lijn/triage-ingangsklachten-en-urgentietoekenning