Onderzoeksprogramma Paramedische Zorg

Paramedische zorg richt zich op het beter laten functioneren van een patiënt met een aandoening of klacht. Wij verzamelen informatie over de zorg die vier paramedische disciplines bieden: fysiotherapeuten, diëtisten, oefentherapeuten en logopedisten.

Paramedische zorgParamedische zorg: de zorg 'naast de dokter'

Paramedische zorg is de zorg die ten doel heeft de gezondheid van de patiënt zo goed mogelijk op peil te houden en dus niet zozeer de zorg die gericht is op de genezing van een ziekte of aandoening. Letterlijk betekent paramedisch ‘naast de dokter’. Via een verwijzing van de huisarts of specialist kun je veelal terecht bij een paramedische zorgverlener, maar je kunt ook rechtstreeks contact opnemen. Paramedici voeren hun werkzaamheden uit in de algemene zorg, de eerstelijnszorg en in ziekenhuizen, revalidatiecentra, verpleeghuizen enzovoort.

Nivel-definitie-paramedische-zorg

Nivel-onderzoek naar paramedische zorg heeft betrekking op de zorgdisciplines fysiotherapie, oefentherapie, diëtetiek en logopedie.
 

FysiotherapeutNivel-fysiotherapeut_250pxDe fysiotherapeut is een zorgverlener die zich richt op het herstel en het ontwikkelen van het optimale bewegen, bij behoud en bij achteruitgang. Fysiotherapeuten komen via een proces van klinisch redeneren tot een specifiek fysiotherapeutische diagnose, op basis waarvan therapeutische en/of preventieve interventies worden bepaald en uitgevoerd, aldus het beroepsprofiel fysiotherapeut.

 

OefentherapeutNivel-oefentherapeut_250pxDe oefentherapeut Cesar/Mensendieck is een specialist in het aanleren van gezond beweeggedrag. Hij of zij richt zich op het behandelen en voorkomen van klachten die ontstaan door een onjuiste houding en onjuist bewegen. Zie ook het beroepsprofiel oefentherapeut. Het Nivel maakt voor zijn onderzoek gebruik van gegevens van oefentherapeuten werkzaam in een vrijgevestigde praktijk, die reguliere oefentherapie uitoefenen. Verbijzonderingen worden buiten beschouwing gelaten.
 

DietistNivel_dietist_250pxDe diëtist richt zich op voeding en gedrag van een patiënt in relatie tot ziekte en gezondheid. Behandeling door een diëtist kan preventief, curatief of palliatief van aard zijn. Zie ook het beroepsprofiel diëtist. Het Nivel maakt voor zijn onderzoek gebruik van gegevens van diëtisten met een eigen praktijk, diëtisten in loondienst van een diëtist met een eigen praktijk en diëtisten werkzaam bij een instelling voor verpleging, verzorging en thuiszorg (VVT).
 

LogopedistNivel-logopedist_250pxDe logopedist richt zich op patiënten met klachten op het gebied van stem, spraak, taal, gehoor en slikken. Logopedisten zijn werkzaam in de eerstelijnszorg, in het speciaal (basis)onderwijs, in de preventieve logopedisch zorg en in de intramurale gezondheidszorg. Zie ook beroepsprofiel van de logopedist. Het Nivel maakt voor zijn onderzoek gebruik van gegevens van logopedisten met een eigen praktijk en van logopedisten in loondienst van een logopedist met een eigen praktijk.

Over ons onderzoekHet Nivel onderzoekt binnen paramedische zorg …

Ons onderzoek binnen paramedische zorg kent verschillende componenten.

Doorlopend project: Kerncijfers zorgverlening en kwaliteit paramedische zorgdisciplines

Aan de hand van de zorggegevens die Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn verzamelt en analyseert, bieden we inzicht in de geleverde zorg en de gezondheidsproblemen van ieder van de vier disciplines.

Kernvragen

Met betrekking tot fysiotherapeuten, oefentherapeuten, diëtisten en logopedisten gaan we in op vragen als:

  • Hoe ziet de populatie eruit van mensen die de paramedische zorgdiscipline bezoeken?
  • Hoe ziet het zorgproces van de betreffende paramedische zorgdiscipline eruit?
  • Hoe ziet de zorginhoud eruit die de betreffende paramedische zorgdiscipline biedt?
  • Wat is de kwaliteit van de geboden zorg door de betreffende zorgdiscipline?

De jaarlijkse kerncijfers over zorggebruik in Nederland publiceren we op de Nivel-website en zijn te vinden Cijfers Zorgverlening, uitgesplitst in:

Project: Paramedische zorg in coronatijd – fysiotherapie en oefentherapie

De coronapandemie heeft grote gevolgen voor de paramedische zorg. Tijdens de intelligente lockdown in maart-mei 2020 mochten oefentherapeuten en fysiotherapeuten hun vak slechts beperkt uitoefenen. Het Nivel volgt hoe het zorggebruik binnen de paramedische zorg zich ontwikkelt in coronatijd en wat het effect is van de veranderingen, op korte en lange termijn.

Project: Paramedische herstelzorg voor patiënten met COVID-19

Op 18 juli 2020 besloot de minister van VWS de eerstelijns paramedische herstelzorg voor patiënten die ernstige COVID-19 hebben doorgemaakt voorwaardelijk op te nemen in het basispakket. Vanuit een unieke samenwerking tussen (acht) kenniscentra, patiënten en de betrokken beroepsgroepen wordt de effectiviteit van paramedische herstelzorg in kaart gebracht. Belangrijke uitkomstmaten zijn onder andere kwaliteit van leven en vermoeidheid, en de mogelijkheid tot participatie in de maatschappij.

Doorlopend project: Landelijke Database Kwaliteit (LDK) fysiotherapie

In het doorlopende onderzoeksproject Landelijke Database Kwaliteit (LDK) fysiotherapie verzamelt, verwerkt en beheert het Nivel gegevens over verleende fysiotherapeutische zorg. Hierover rapporteren we aan de leden van het Keurmerk Fysiotherapie.

Doorlopend project: Landelijke Database Oefentherapie (LDO)

In het doorlopende onderzoeksproject Landelijke Database Oefentherapie (LDO) verzamelt, verwerkt en beheert het Nivel gegevens over verleende oefentherapeutische zorg. Hierover rapporteren we aan de leden van het de Vereniging van Oefentherapeuten Cesar en Mensendieck (VvOCM), de beroepsvereniging van oefentherapeuten.

Project: Fysiotherapie en gebruik van opioïden

Hoewel fysio- en oefentherapie kunnen bijdragen aan het verminderen van chronische pijn, is het onbekend of er effect is van fysiotherapie op het gebruik van opioïden en de duur van het gebruik van opioïden bij lage rugklachten. Het Nivel brengt het zorgpad in kaart van patiënten met lage rugklachten die bij de huisarts zijn geweest, opioïden gebruiken en fysio-/oefentherapie krijgen. Tevens kijken we of er een relatie is tussen fysiotherapie en het gebruik van opioïden en dus of fysio- en oefentherapie kunnen bijdragen aan het verminderen van het opioïdengebruik. Dit project wordt gesubsidieerd door het ministerie van VWS.

SamenwerkingsverbandVerbinding tussen wetenschap, beleid en praktijk

Binnen het onderzoeksprogramma Paramedische Zorg werken we veel samen met partners in de wetenschap en met partijen in beleid en praktijk: universiteiten, hogescholen, patiënten, paramedische beroepsorganisaties, huisartsen, medisch specialisten, verzekeraars. We noemen de volgende: 

  • Zorginstituut Nederland
  • Radboud UMC
  • Vereniging van Oefentherapeuten Cesar en Mensendieck
  • Ergotherapie Nederland
  • Nederlands Vereniging voor Logopedie en Foniatrie
  • Nederlandse Vereniging van Diëtisten
  • Koninklijk Nederlands Genootschap voor Fysiotherapie
  • Stichting Keurmerk Fysiotherapie

Wetenschap

Nivel-programmaleider Liset van Dijk is als bijzonder hoogleraar Farmaceutisch Zorgonderzoek verbonden aan de Rijksuniversiteit Groningen, waar zij - naast het doen van onderzoek - onderwijs geeft over farmaceutische patiëntenzorg.

MaatschappijMaatschappelijke impact

Samenwerking met deze partijen leidt onder meer tot hergebruik van zorggegevens van professionals voor wetenschappelijk onderzoek. Zonder extra registratielast voor zorgprofessionals kunnen we daardoor meer inzicht krijgen in de zorg en ondersteuning aan mensen die paramedische zorg ontvangen. Uiteindelijk leveren we hiermee een bijdrage aan het verbeteren van de kwaliteit, betaalbaarheid en duurzaamheid van paramedische zorg.

OnderzoeksteamOnderzoeksteam

Nivel-onderzoekers werkzaam binnen ons onderzoeksprogramma zijn:

LinksLinks

De volgende links geven een blik op ons onderzoek:

 

Meijer, W., Dijk, L. van. Onderzoeksprogramma Paramedische Zorg. Uit: www.nivel.nl [Laatst gewijzigd op 22-10-2021; geraadpleegd op 07-12-2021]. URL: https://www.nivel.nl/nl/onderzoeksprogramma-paramedische-zorg