De kwaliteit van de opleiding tot huisarts anno 2018: een onderzoek onder huisartsen in opleiding.

Gedegen huisartsenopleidingen zijn essentieel voor de kwaliteit van de huisartsenzorg in Nederland. Het is daarom van belang de kwaliteit van de huisartsopleidingen gestructureerd te monitoren. In dit kader wordt elke drie jaar een onderzoek uitgevoerd in opdracht van de SBOH, waarbij aios die de opleiding tot huisarts volgen hun mening geven over verschillende onderdelen van de opleiding. Het rapport dat voor u ligt is het resultaat van de derde kwaliteitsmeting onder aios huisartsgeneeskunde en geeft inzicht in de sterke punten en verbeterpunten van de opleidingen.

Opleiding over het algemeen positief beoordeeld
Over het algemeen zijn de aios tevreden over hun opleiders, het onderwijs en de organisatie van hun opleiding. Veel onderdelen worden beoordeeld met rapportcijfers van een 7 of 8. De eerste- en derdejaars opleiders krijgen gemiddeld bijvoorbeeld een 7,9 als rapportcijfer en de begeleiding tijdens de stages in het tweede jaar scoort gemiddeld een 7,2. Daarnaast zijn in 2018 meer aspecten beter beoordeeld in vergelijking met 2014 dan slechter. In het bijzonder is dit het geval voor de terugkomdagen: aios zijn in vergelijking met 2014 onder andere tevredener over het aantal terugkomdagen en het onderwijs tijdens de terugkomdagen (zowel door aios zelf als door gastdocenten).

Verbeterpunten
Naast de positieve punten zijn ook verbeterpunten te benoemen.
 Het e-portfolio moet ondersteunend zijn voor het individuele leerplan, maar omdat beide onderdelen onvoldoende worden beoordeeld werkt dit waarschijnlijk nog niet optimaal. Aios noemen onder andere dat de online omgevingen niet altijd overzichtelijk en praktisch zijn, en dat het leerplan soms wordt gezien als een formaliteit waar later te weinig op wordt teruggegrepen.
 Voor het dienstdoen op de HAP kan op enkele punten verbetering worden behaald, bijvoorbeeld in de ondersteuning op de terugkomdagen en het kunnen functioneren als telefoonarts. Meer dan de helft van de aios denkt onvoldoende ervaring en kennis te hebben om als telefoonarts te functioneren.
 Hoewel ontkoppelingen weinig lijken voor te komen, heeft een groot deel van de ontkoppelde aios geen nagesprek gehad en zijn te weinig aios op de hoogte van de procedure die bij een ontkoppeling hoort. Een kleine meerderheid is positief over de veiligheid en ondersteuning bij problemen, maar er is ook een groot deel nog niet tevreden. Daarnaast zijn er grote verschillen tussen opleidingslocaties te zien.
 Hoewel de aios de sollicitatieprocedure als voldoende beoordelen zijn zij minder tevreden dan drie jaar geleden. Met het oog op de nieuwe procedure die in 2015 is geïmplementeerd is het belangrijk dit onderdeel actief te blijven monitoren.
 Veel aios lijken geen mening te hebben over of er voldoende inspraak van aios is in de opleiding. Per opleidingsinstelling moet dus worden bekeken of dit thema meer aandacht behoeft.
 Aios missen aandacht voor organisatie- en managementvraagstukken en farmacotherapeutisch onderwijs. In eerdere metingen is de behoefte aan meer onderwijs over management en organisatie ook aan bod gekomen. Dit blijft dus een aandachtspunt.

Methoden van onderzoek
Begin 2018 zijn alle aios die op dat moment de opleiding tot huisarts volgden uitgenodigd een webenquête in te vullen. Van de 2.329 aangeschreven aios heeft 64% gerespondeerd. Deze respons is hoger dan bij het onderzoek uit 2014 en is goed verdeeld over de verschillende opleidingslocaties. De enquête bouwt voort op de eerder gebruikte enquêtes om zo ook de ontwikkeling van de beoordelingen in kaart te kunnen brengen. Daarbij is de meting van dit jaar extra aandacht geweest voor de kwaliteitsindicatoren zoals opgesteld in het Handboek GEAR (Gecombineerde Evaluatie en Audit Ronde) van Huisartsopleiding Nederland. (aut. ref.)