Online zelfmanagementondersteuning voor mensen met een chronische aandoening gericht op werkbehoud: de ontwikkeling van een theoretische ‘best practice’.

Het NIVEL heeft met subsidie van UWV onderzocht hoe een ‘ideaal’ online zelfmanagementprogramma voor werknemers met een chronische lichamelijke aandoening eruit ziet. De beschrijving hiervan is te gebruiken voor de ontwikkeling en implementatie van zo’n programma.

Uit de wetenschappelijke literatuur blijkt dat mensen met een chronische aandoening via een online zelfmanagementprogramma kunnen leren omgaan met hun ziekte. Eventuele problemen op het werk kunnen dan verminderd, opgelost of zelfs voorkomen worden. En zo kunnen werknemers met een chronische aandoening langer aan het werk blijven. Werknemers en werkgevers hebben nog weinig ervaring met online zelfmanagementprogramma’s, maar zien wel het mogelijke nut ervan in.

Inhoud en vorm
Een ‘ideaal’ online zelfmanagementprogramma is aantrekkelijk, gebruiksvriendelijk en flexibel in gebruik. Werknemers kunnen verschillende onderdelen van het programma volgen, afgestemd op hun persoonlijke behoeftes en de fase van hun chronische aandoening. Het programma moet in ieder geval informatie bevatten over werken met een chronische aandoening, over de communicatie tussen werknemer en werkgever, leefstijl en coping (omgaan met problemen). Als het programma gaandeweg bij deelnemers het vertrouwen in hun eigen kunnen verhoogt, kunnen zij er het meest baat bij hebben.

Persoonlijk contact
Wel lijkt voor sommige deelnemers ondersteuning van het online programma nodig met persoonlijk contact. Maar omdat dit de kosten van het programma verhoogt en daarmee een drempel opwerpt voor werkgevers die het programma willen bekostigen, zou je dit alleen moeten aanbieden aan werknemers die hier echt behoefte aan hebben, en eventueel tegen betaling. Persoonlijk contact kan ook met ‘peers’ via een online discussieforum, maar hier moet dan wel toezicht op worden gehouden. Op die manier zijn ongewenste bijeffecten – zoals angst – te voorkomen.

Aanbieden
Tijdens het aanbieden van een online zelfmanagementprogramma moet voldoende aandacht worden besteed aan de werving van werknemers, ook ‘offline’. Om het draagvlak bij werkgevers en werknemers te vergroten, zou je de gunstige effecten die met het programma te behalen zijn moeten benadrukken, maar niet overdrijven.