Verkenning Monitor Arbeidsbesparende Technologieën in de Zorg

Duur: jul - dec 2026

Achtergrond 

De Nederlandse zorg staat voor de opgave om met een relatief krimpende arbeidsmarkt tegemoet te blijven komen aan een groeiende en complexere zorgvraag. Technologische innovaties bieden belangrijke mogelijkheden om zorgprocessen anders in te richten, werkdruk te verminderen en beschikbare capaciteit doelmatiger te benutten. Tegelijkertijd ontbreekt nog vaak een samenhangend en onderbouwd beeld van de meetbare opbrengsten van deze innovaties in de dagelijkse praktijk. Daardoor is het ook lastig om te bepalen in hoeverre technologische innovaties bijdragen aan arbeidsbesparing en andere capaciteitseffecten zoals de duurzame inzetbaarheid van zorgprofessionals. Nog minder is er een beeld onder welke omstandigheden arbeidsbesparende effecten optreden en hoe (in die zin) succesvolle technologische innovaties breder kunnen worden benut.

Doel 

Het doel is de mogelijkheid van een monitor te verkennen waarmee drie doelen kunnen worden bereikt:
1.    Een samenhangend inzicht in de relatie tussen technologische innovaties en arbeidsbesparing in de zorg, en hoe deze relatie op verschillende manieren en niveau is en kan worden onderzocht;
2.    Vanuit dit inzicht, een samenhangend overzicht van indicatoren waarmee de effecten gemeten kunnen worden van technologische innovaties op arbeidsinzet en arbeidsbesparing;
3.    Vanuit deze indicatoren een systematisch overzicht van (bijv. voorkeur openbare of openbaar te ontsluiten) databronnen om de arbeidsbesparende effecten van technologische innovaties binnen de zorg in Nederland te monitoren.

Werkwijze

Het onderzoek is opgedeeld in drie fasen. Deze komen overeen met de volgende fasering, opdeling en opleverdata:

• Fase 1: Conceptueel raamwerk 
• Fase 2: Dataverkenning en -analyse, selectie en boordelingskader databronnen 
• Fase 3: Ontwerp van de monitor, proof of concept

Hiertoe wordt eerst een literatuuronderzoek uitgevoerd om relevante, voornamelijk grijze (beleids)literatuur te identificeren om het conceptueel raamwerk te ontwikkelen. Daarnaast worden interviews uitgevoerd met stakeholders om het conceptueel raamwerk te toetsen. De resultaten hiervan vormen de input voor het ontwerp van de monitor en proof of concept.

Resultaat

Op basis van de verkenning en het monitor-ontwerp is tenslotte het verwachte resultaat een set van concrete aanbevelingen voor de mogelijke ontwikkeling, standaardisatie en eventuele opschaling van de monitor.