Publicatie

Publicatie datum
Het arbeidsaanbod van psychologen, orthopedagogen en verpleegkundig specialisten GGZ in 2012: actualisering van aanbodparameters voor de beroepen GZ-psycholoog, klinisch neuropsycholoog, klinisch psycholoog, psychotherapeut en verpleegkundig speciali...
Velden, L. van der, Batenburg, R. Het arbeidsaanbod van psychologen, orthopedagogen en verpleegkundig specialisten GGZ in 2012: actualisering van aanbodparameters voor de beroepen GZ-psycholoog, klinisch neuropsycholoog, klinisch psycholoog, psychotherapeut en verpleegkundig specialist GGZ. Aanvulling van de aanbodparameters voor de beroepen niet-BIG-geregistreerde psychologen en orthopedagogen. Utrecht: NIVEL, 2012.
Download de PDF
De geestelijke gezondheidszorg kent een rijk geschakeerd palet aan behandelaars. Voor het eerst zijn in één onderzoek vrijwel alle behandelaars en hun kwalificaties in kaart gebracht om te kunnen bepalen hoeveel mensen er in de verschillende beroepsgroepen werken.

In de geestelijke gezondheidszorg werken ruim 18000 psychologen, orthopedagogen, psychiaters en verpleegkundig specialisten. Het merendeel (ongeveer 13000 mensen) is geregistreerd volgens de wet BIG (wet Beroepen in de Individuele Gezondheidszorg). Zij zijn officieel gekwalificeerde behandelaars. Maar er werken ook nog minstens 3650 psychologen en 1450 orthopedagogen in de zorg zonder een BIG-registratie. Het NIVEL (Nederlands instituut voor onderzoek van de gezondheidszorg) bracht voor het Capaciteitsorgaan de beroepsgroepen in de GGZ in kaart.

Werkend in de zorg
Gezondheidszorgpsycholoog, klinisch psycholoog, klinisch neuropsycholoog, psychotherapeut, psychiater en verpleegkundig specialist GGZ zijn BIG-beroepen. Behandelaars hebben vaak meerdere van deze BIG-registraties. Echter niet alle mensen met een BIG-registratie werken echt in de zorg. Dat blijkt afhankelijk van de soort registratie. Van de ongeveer 9800 mensen met alleen een registratie als GZ-psycholoog, werkt 77% in de zorg. De rest is niet meer werkzaam, of werkt bijvoorbeeld in het onderwijs. Maar van de 1600 mensen die erkend zijn als zowel klinisch psycholoog, GZ-psycholoog als psychotherapeut, is daarentegen 99% actief in de zorg.

Zelfde registratie verschillende vooropleiding
Van de niet-BIG erkende psychologen die zijn benaderd voor het onderzoek, bleek 64% actief te zijn in de zorg. Bij de niet-BIG erkende orthopedagogen was dit 88%. Behandelaars met dezelfde BIG-registratie en bevoegdheden hebben lang niet allemaal dezelfde achtergrond. Zo heeft ongeveer driekwart van de Gezondheidzorgpsychologen eerst de studie psychologie gedaan en een kwart heeft orthopedagogie gestudeerd. Van de Psychotherapeuten studeerde ongeveer 60% eerst psychologie, 5% orthopedagogie en volgde een derde de specialisatie psychiatrie na de studie geneeskunde.

Onzekerheid
NIVEL-onderzoeker Lud van der Velden: “De onzekerheid is nu nog hoeveel niet-BIG erkende psychologen en orthopedagogen werkzaam zijn in de zorg die geen lid zijn van het NIP (Nederlands Instituut van Psychologen) of de NVO (Nederlandse vereniging van pedagogen en onderwijskundigen). Daar gaan we extra onderzoek naar doen. Naast de 13000 in de zorg werkzame BIG erkende professionals en de 5000 niet-BIG erkende psychologen en orthopedagogen die nu zijn gevonden, gaat het minimaal om nog eens 1000 niet-BIG erkende psychologen en orthopedagogen. Meer inzicht in die getallen is van belang voor het bepalen van de opleidingscapaciteit voor de diverse beroepsgroepen. Maar inzicht in de getallen alleen is natuurlijk niet voldoende. Er moet ook nog worden nagedacht over de vraag wat de gewenste verdeling is van de verschillende soorten hulpverleners.”

Onderzoek
Voor het onderzoek zijn 2255 mensen met een BIG-registratie benaderd, 350 niet-BIG-geregistreerde leden van het NIP en 465 niet-BIG-geregistreerde leden van de NVO. Bijna de helft heeft gereageerd.
Vragen, bel of mail:
R.S. (Ronald) Batenburg
Programmaleider en bijzonder hoogleraar Arbeid en Organisatievraagstukken in de Gezondheidszorg (Radboud Universiteit)