Publicatie

Datum
05-01-2026

Betrokkenheid van Nederlandse partners bij EU-projecten over kanker: ervaringen en betekenis voor de kankerbestrijding in Nederland.

Rijken, M., Heide, I. van der, Hansen, J. Betrokkenheid van Nederlandse partners bij EU-projecten over kanker: ervaringen en betekenis voor de kankerbestrijding in Nederland. Utrecht: Nivel, 2025. 38 p.
Download de PDF
Op verzoek van het ministerie van VWS heeft het Nivel een verkenning uitgevoerd ter beantwoording van een actuele kennisvraag:
Hoe ervaren Nederlandse onderzoeks- en veldpartijen deelname aan EU-projecten op het gebied van kanker en wat is volgens hen de meerwaarde daarvan voor de Nederlandse kankerbestrijding?
Hiertoe is informatie verzameld door middel van een enquête onder Nederlandse deelnemers aan EU-projecten. De respondenten (N=43; respons van 46%) waren vooral werkzaam in de academische medische centra en gespecialiseerde oncologische centra, universiteiten en expertisecentra voor oncologie. Aanvullend op de enquête zijn interviews gehouden met zes personen die op een andere manier (dan als consortiumpartner) betrokken zijn bij EU-programma’s waaruit de projecten subsidie ontvingen of gefinancierd werden: Horizon Europe (met onder andere specifieke calls van de EU Cancer Mission), Horizon 2020, EU4Health en het derde EU
Gezondheidsprogramma.

Conclusie
Nederlandse onderzoeks- en zorgorganisaties spelen een belangrijke rol in EU-projecten op het gebied van kanker. Europese samenwerking is voor Nederland van groot belang, onder andere omdat (i) door de EU-programma’s meer geld beschikbaar is voor onderzoek en innovatie, (ii) de Nederlandse onderzoekscapaciteit en expertise worden versterkt, (ii) het onderzoek mogelijk maakt naar zeldzame kankers, (iv) onderzoek sneller kan worden uitgevoerd en de resultaten ervan dus ook eerder beschikbaar komen voor de zorg, en (v) het toegang biedt tot veel meer data, waardoor de mogelijkheden voor onderzoek aanzienlijk groter zijn.

Aanbevelingen
Om de implementatie van Europese projectresultaten binnen Nederland te versterken is een goed overzicht nodig van welke resultaten belangrijk en kansrijk zijn voor implementatie en opschaling. In Nederland dienen de stakeholders die een rol zouden kunnen spelen in de implementatie van potentieel waardevolle resultaten te worden geïdentificeerd en samengebracht. Partijen die de implementatie van bepaalde resultaten op zich nemen moeten daartoe worden gefaciliteerd en ondersteund.

Om ervoor te zorgen dat Joint Actions en andere EU-projecten bijdragen aan de realisering van de NKA zou Nederland meer invloed kunnen uitoefenen op de EU-programmering. Dit vereist een sterke betrokkenheid van de inhoudelijke beleidsdirecties van VWS, maar ook van andere ministeries. Belangrijk is dat alle stakeholders die betrokken zijn bij de ontwikkeling en uitvoering van de NKA worden geconsulteerd. Hiertoe is structureel overleg tussen het ministerie van VWS en deze partijen gewenst. Dit kan tevens de implementatie van de resultaten van EU-projecten in Nederland verder versterken.