Inzetten op behoud van verpleegkundigen kan toekomstige tekorten aanzienlijk verminderen

Het behouden van verpleegkundigen en hen stimuleren om iets meer uren te werken, kan het verwachte tekort aan verpleegkundigen in Nederland aanzienlijk verminderen. Als de huidige trends zich voortzetten, kan het tekort aan verpleegkundigen in Nederland toenemen van 5,7% in 2023 tot 14,6% in 2033. Een combinatie van 10% minder uitstroom en een toename van het aantal gewerkte uren met 1 uur per week kan het tekort in 2033 terugbrengen tot 3,2%. Dit blijkt uit onderzoek van het Nivel, gebaseerd op prognoses van het toekomstige aanbod van en de toekomstige vraag naar geregistreerde verpleegkundigen. 

Behoud van verpleegkundigen is essentieel

Het scenario met de grootste impact combineert een vermindering van 20% in het aantal verpleegkundigen dat het beroep verlaat met een toename van het aantal gewerkte uren met 1,5 uur per week. In dit scenario kan het verwachte tekort in 2033 worden teruggebracht tot 1,4%. Deze resultaten onderstrepen het belang van maatregelen die verpleegkundigen ondersteunen om in het beroep te blijven en een duurzame loopbaan in de verpleegkunde mogelijk maken.

Combinatie van maatregelen is nodig

Geen van de afzonderlijk onderzochte scenario’s is voldoende om het verwachte tekort volledig weg te nemen. Naast het behouden van verpleegkundigen en het verhogen van het aantal gewerkte uren, is ook het verminderen van de vraag naar zorg nodig om vraag en aanbod met elkaar in evenwicht te brengen. Het verminderen van de zorgvraag vraagt om bredere veranderingen in de organisatie en inrichting van de zorg en vormt daarmee een complexe uitdaging.

^{Fragment uit Identifying strategies to reduce the shortage of Dutch registered nurses; analysis of prognostic data from a national database: Prognose van de relatieve tekorten aan geregistreerde verpleegkundigen in Nederland over een periode van 10 jaar, uitgedrukt als percentage van de totale vraag, op basis van het basisscenario (huidige situatie) en een scenario met minder uitstroom en meer gewerkte uren.}  

De toekomst van de verpleegkundige beroepsbevolking draait niet alleen om het aantrekken van meer verpleegkundigen, maar ook om het behouden van de verpleegkundigen die we al hebben. Het ondersteunen van verpleegkundigen om duurzaam inzetbaar te zijn en voor het beroep behouden te blijven, zou daarom een prioriteit moeten zijn

Dr. Art van Schaaijk

Senior onderzoeker Arbeids- en Organisatievraagstukken in de Gezondheidszorg

Meer weten?

Bekijk alle resultaten van dit onderzoek in de publicatie. 

Over het onderzoek

Voor dit onderzoek is gebruikgemaakt van gegevens uit de Nederlandse Arbeidsmarktmonitor Zorg en Welzijn (AZW) en het bijbehorende prognosemodel. Met dit model zijn verschillende scenario’s doorgerekend voor het toekomstige tekort aan geregistreerde verpleegkundigen. Daarbij is gekeken naar vier factoren die van invloed zijn op het arbeidsaanbod: het aantal gewerkte uren, ziekteverzuim, instroom in het beroep en uitstroom uit het beroep. De scenario’s zijn gebaseerd op realistische veranderingen in deze factoren en laten zien welke strategieën het meest kunnen bijdragen aan het terugdringen van toekomstige personeelstekorten.