Medicijnpictogrammen lastig te interpreteren voor mensen met een verstandelijke beperking

Veel mensen met een lichte of matige verstandelijke beperking hebben moeite met het goed interpreteren van pictogrammen over medicijngebruik zonder begeleidende tekst. Daarom kunnen deze pictogrammen niet zelfstandig worden gebruikt, maar wel als ondersteuning bij andere informatie over medicijnen. Daarbij is wel uitleg van een zorgverlener of naaste nodig. Dit blijkt uit onderzoek van het Nivel onder mensen met een verstandelijke beperking uit het Nivel Panel Samen Leven.

Medicijnpictogrammen niet altijd goed begrepen 

Iets meer dan de helft van de deelnemers aan het onderzoek interpreteerde twee ‘makkelijkere’ pictogrammen goed (55 en 60%). De twee ‘moeilijkere’ pictogrammen werden minder vaak begrepen (21 en 27%). Slechts 7% van de deelnemers interpreteerde alle vier de pictogrammen correct. Eén op de vijf deelnemers begreep geen enkel pictogram goed. Daarom is het belangrijk om pictogrammen altijd te ondersteunen met duidelijke begeleidende tekst of uitleg.

^{Fragment uit Hoe mensen met een verstandelijke beperking medicijnpictogrammen interpreteren: Vier medicijnpictogrammen die zijn voorgelegd aan panelleden met een verstandelijke beperking}

Onderwerp van pictogram was vaak wel duidelijk

De deelnemers aan het onderzoek hadden vaak een goed idee van het onderwerp waarop het medicijnpictogram betrekking had. Zo noemden de meeste panelleden bij het pictogram met de betekenis ‘Innemen met water’ de woorden ‘water’ of ‘drinken’ in hun antwoord. Sommigen dachten echter dat het medicijn opgelost moest worden in water of zagen het pictogram als een instructie om in het algemeen genoeg water te drinken. Bij de moeilijkere pictogrammen herkenden panelleden het onderwerp minder vaak. Daarnaast legden zij bij deze pictogrammen vaker een onjuiste relatie tussen het onderwerp en het medicijngebruik.

Meer weten?

Bekijk alle resultaten van het Nivel-onderzoek in de publicatie.

Over het onderzoek

Dit onderzoek is uitgevoerd binnen het Nivel Panel Samen Leven met daarin ongeveer 700 volwassenen met een lichte of matige verstandelijke beperking en hun naasten. Iedere twee jaar worden de leden van het panel geïnterviewd. Tijdens de interviews gehouden in 2025 beantwoordden zij onder andere vragen over hun medicijngebruik en over hoe zij medicijnpictogrammen interpreteren. Deze pictogrammen zijn ontwikkeld door een samenwerkingsverband van 17 partijen. In 2025 deden 258 mensen met een verstandelijke beperking mee aan de interviews.