Nieuws
09-12-2004

Diëtist ontbreekt in één op de acht verpleeghuizen

Eén op de acht Nederlandse verpleeghuizen heeft geen diëtist in dienst. Vrijwel alle verpleeghuizen beschikken over een fysiotherapeut (99%). Ook ergotherapie en logopedie zijn in meer dan 92% van de verpleeghuizen aanwezig.
Dit blijkt uit een inventariserend onderzoek door het NIVEL naar de paramedische zorg in verpleeghuizen met subsidie van ZonMw. Diëtisten bepalen mede het voedingsbeleid voor het hele verpleeghuis, maar diagnosticeren ook individuele voedingsproblemen en geven aan de hand daarvan dieetadviezen. Ondervoeding, diabetes mellitus, hart- en vaatziekten en medicijngebruik vragen allemaal om een specifiek dieet of voedingssupplementen.

In de verpleeghuiszorg werken verschillende medische en paramedische disciplines samen. Over het aanbod van paramedische zorg waren echter nauwelijks gegevens bekend. Dit onderzoek is de eerste inventarisatie van de paramedische zorg in Nederlandse verpleeghuizen. Uit vervolgonderzoek moet blijken of dat de juiste zorg is, hoe die zorg eventueel verbeterd kan worden.

In de Arcares-richtlijn Multidisciplinaire Richtlijn verantwoorde vocht- en voedselvoorziening voor verpleeghuisgeïndiceerden, die is opgesteld nadat de Inspectie voor de Gezondheidszorg problemen constateerde in de vocht- en voedselvoorziening in verpleeghuizen, wordt aanbevolen om in ieder verpleeghuis een voedingsbeleidsteam samen te stellen. Hier zou o.a. een diëtist, een verpleeghuisarts en een verpleegkundige deel van uit kunnen maken. Deze functionarissen kunnen in dienst zijn van het verpleeghuis, of daartoe ingehuurd worden. 

Per  verpleeghuis verschilt het percentage bewoners dat paramedische zorg krijgt sterk. Zo varieert het percentage bewoners dat fysiotherapie krijgt tussen de 39% en de 93%. Dit lijkt onder andere te worden veroorzaakt doordat taken die in het ene verpleeghuis onder de fysiotherapeut vallen, in een andere instelling door de verpleging worden uitgevoerd. Ook het aantal paramedici in verhouding tot het aantal verpleegkundigen speelt een rol. De paramedici geven aan bij één op de vijf behandelde bewoners eigenlijk meer tijd nodig te hebben voor de behandeling.

Het onderzoek werd in opdracht van ZonMw uitgevoerd, in samenwerking met de afdeling verpleeghuisgeneeskunde van het Instituut voor Extramuraal Geneeskundig Onderzoek (EMGO). Bij een representatieve steekproef van 88 verpleeghuizen werd door middel van telefonische enquêtes informatie ingewonnen over de aanwezige paramedische zorg. Daarnaast werden bij verpleeghuisartsen en paramedici gegevens verzameld over de paramedische zorg aan 600 bewoners in vijftien verpleeghuizen.

Subsidie en samenwerkingspartners
Bovengenoemd onderzoek is uitgevoerd door het NIVEL en de afdeling verpleeghuisgeneeskunde van het Instituut voor Extramuraal Geneeskundig Onderzoek (EMGO) met subsidie van ZonMw (Programma Ouderenzorg).