Nieuws
22-04-2013
Kankerpatiënt heeft behoefte aan realisme én hoop

Expliciete informatie over de levensverwachting en geruststellende opmerkingen over blijvende begeleiding kunnen helpen de klap van een slechte diagnose bij kanker op te vangen. Dit blijkt uit onderzoek van het NIVEL naar communicatie tijdens een slechtnieuwsgesprek over borstkanker, waarop Liesbeth van Vliet 26 april promoveert aan de Universiteit Utrecht.

 
In de communicatie met vrouwen die de diagnose ongeneeslijke borstkanker krijgen, moeten artsen balanceren tussen ogenschijnlijk tegenstrijdige behoeften van hun patiënten. Enerzijds verwachten die expliciete én algemene informatie – onder meer over hun levensverwachting – en anderzijds realisme én hoop. Een meerderheid van de (ex-)borstkankerpatiënten en gezonde vrouwen uit het onderzoek blijkt expliciete informatie over de levensverwachting te waarderen. Daarnaast kunnen artsen patiënten realistische hoop bieden, bijvoorbeeld met de geruststelling dat ze niet in de steek worden gelaten maar blijvend zullen worden begeleid in hun ziekteproces. Vrouwen met een hoge informatie-behoefte lijken daarbij minder te profiteren van vooral expliciete informatie dan vrouwen met een lage informatie-behoefte.
 
Video-onderzoek
Van Vliet baseert haar conclusies op een kwalitatief onderzoek met groepsgesprekken, en op een experimenteel onderzoek met video’s. Voor het experimentele onderzoek werden vier versies ontwikkeld van een slechtnieuwsgesprek op video. De video’s kwamen grotendeels overeen, maar varieerden in de mate waarin expliciet over de levensverwachting werd gesproken en de mate waarin de arts emotionele steun bood. Deze video’s werden beoordeeld door (ex-)borstkankerpatiënten en gezonde vrouwen die zich inleefden in de patiënte op de video. Omdat de video’s verder identiek waren, was zo de invloed van de verschillende vormen van communicatie vast te stellen. Bewijs voor de validiteit van deze methode werd gevonden in een systematische literatuurstudie.
 
Financiering
Dit project werd gefinancierd vanuit de Spinoza premie die professor dr. Jozien Bensing in 2006 ontving van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Spinoza-onderzoek naar arts-patiënt communicatie en het placebo-effect
 
Contact
Liesbeth van Vliet is bereikbaar via de receptie van het NIVEL 030 272 9700 en via L.vanVliet@nivel.nl