Transparantiemonitor 2020-2021: belang van toegankelijke informatie voor patiënten breed erkend
Nieuws
13-09-2021

Transparantiemonitor 2020-2021: belang van toegankelijke informatie voor patiënten breed erkend

Er zijn veel verschillende opvattingen in de zorg over wat transparantie is. Invullingen om de zorg transparanter te maken lopen dan ook uiteen. Desondanks zijn er gezamenlijke uitgangspunten en hechten zowel patiënten als zorgaanbieders veel waarde aan transparantie. Informatie over kwaliteit van de zorg helpt de zorgaanbieder zijn eigen kwaliteit te verbeteren. Het toegankelijk maken van deze informatie voor patiënten helpt hen bij het kiezen van de juiste zorg, maar kent nog diverse uitdagingen. Dit blijkt uit het derde jaar van de Transparantiemonitor van het Nivel.

Met een transparant zorgsysteem is informatie over behandelingen en zorgaanbieders - en de kwaliteit daarvan - toegankelijk voor zorggebruikers. Als patiënten goed geïnformeerd zijn kunnen zij zelf meer regie in handen nemen en de juiste keuzes maken omtrent hun medische zorg. Binnen de Transparantiemonitor 2018-2022 onderzoeken we herhaaldelijk wat de stand van zaken is omtrent transparantie in de zorg en hoe transparantie bijdraagt aan de best passende zorg voor patiënten.

Veel aandacht voor informatie over aandoeningen en behandelingen

Uit de Transparantiemonitor blijkt dat er een steeds sterkere focus ligt op het bieden van informatie over aandoeningen, behandelingen en processen van samen beslissen. Dit ondersteunt patiënten in hun behandelkeuzes.

Terughoudendheid bij het openbaar maken van informatie over kwaliteit van zorg

Informatievoorziening over de kwaliteit van zorgaanbieders blijft achter. Het belang van leren en verbeteren op basis van informatie over kwaliteit van zorg wordt door alle partijen in de zorg onderschreven. Zorgaanbieder en zorgverleners zijn echter terughoudend in het openbaar maken van dergelijke kwaliteitsinformatie en daar zien we de laatste jaren weinig vooruitgang in. Andere partijen vinden het juist een gemiste kans wanneer deze informatie niet beschikbaar komt; het helpt patiënten bij het kiezen van een zorgaanbieder en kan werken als externe katalysator van het interne verbeterproces.

Beschikbare informatie moet ook bruikbaar zijn

Bij het openbaar maken van informatie spelen ook vraagstukken op het gebied van de bruikbaarheid van die informatie. Er is steeds meer (h)erkenning dat informatie niet alleen beschikbaar, maar ook relevant en begrijpelijk moet zijn. Het toegankelijk maken van de informatie kent echter diverse uitdagingen, met name omdat beschikbare data niet altijd zondermeer te vertalen zijn tot toegankelijke informatie voor patiënten. Dit geldt in sterkere mate voor informatie over kwaliteit van zorgaanbieders.

Dolf de Boer

De bevindingen roepen de vraag op, op welk type informatie het sterkst moet worden ingezet: informatie over aandoeningen en behandelingen vanwege het bestaande draagvlak, of juist informatie over kwaliteit van zorgaanbieders omdat deze informatieverschaffing wat achterop dreigt te raken? Daarbij is het de vraag met welke informatie men het best aansluit bij de behoeften van de patiënt.Dolf de BoerProgrammaleider Zorg vanuit Patiëntenperspectief

Over het onderzoek

Met de Transparantiemonitor zal het Nivel de komende jaren blijven volgen hoe transparantie in de zorg zich ontwikkelt en wat dat oplevert voor het vinden van de best passende zorg. Hiertoe worden elk jaar meningen en ervaringen van patiënten en artsen in kaart gebracht. Ook vinden er verschillende casestudies plaats naar specifieke initiatieven of thema’s. De verschillende onderzoeken die hiertoe in 2020-2021 zijn gedaan, worden de komende periode apart gepubliceerd en worden voorzien van ieder een eigen nieuwsbericht. Bij Dossier Transparantiemonitor vindt u al ons onderzoek binnen deze monitor bij elkaar.