Publicatie

Publicatie datum

Formulariumgericht voorschrijven door de huisarts: instrumentontwikkeling en monitoring 2018.

Ramerman, L., Hek, K., Sluiter, R., Middelweerd, A., Meijer, A., Dijk, L. van, Verheij, R. Formulariumgericht voorschrijven door de huisarts: instrumentontwikkeling en monitoring 2018. Utrecht: Nivel, 2020.
Download de PDF
Inleiding
Zorgverzekeraars en de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) willen het doelmatig voorschrijven van geneesmiddelen binnen de huisartsenzorg stimuleren. Doelmatig voorschrijven draagt bij aan het beheersbaar houden van de kosten van de farmaceutische zorg door de huisarts, waarbij tegelijkertijd de kwaliteit van zorg behouden blijft. Daarom is in 2018 een deel van de honorering van huisartsen afhankelijk gemaakt van de mate waarin huisartsen voorschrijven volgens richtlijnen. Die richtlijnen zijn vastgelegd in zogenaamde formularia.

Het Nivel heeft samen met andere partijen een infrastructuur ingericht om de mate van formulariumgericht voorschrijven bij alle huisartsenpraktijken in Nederland te kunnen meten, waarop de honorering gebaseerd kan worden. Dit gebeurde in samenwerking met zorgverzekeraars, de LHV, Huisarts Informatiesysteem(HIS)- en Elektronisch Voorschrijf Systeem (EVS)-leveranciers en onderzoekers.

Formularia
Een formularium bestaat uit een lijst van geneesmiddelen die de huisarts bij voorkeur zou moeten voorschrijven bij bepaalde aandoeningen. In Nederland zijn er verschillende landelijke (NHG en Health Base) en regionaal (MIJN.streek, Nijmegen, FTO Asten en SOFA) geïnitieerde formularia. Er zijn aanzienlijke verschillen tussen de formularia in het aantal en samenstelling van de geneesmiddelen die zij omvatten.

De Indicator Formulariumgericht Voorschrijven (FGV)
De komende jaren zullen verschillende indicatoren voor het Formulariumgericht Voorschrijven worden ontwikkeld. In 2018 is een begin gemaakt met een zeer algemene indicator: het percentage eerste voorschriften waarvan de werkzame stof van het voorgeschreven geneesmiddel is opgenomen in het formularium dat gebruikt wordt door de huisarts. We beperkten ons daarbij tot de eerste voorschriften, dat wil zeggen tot middelen die de betreffende patiënt niet eerder kreeg. Van alle eerste voorschriften is bepaald of de ATC-code (werkzame stof) voorkomt binnen het gebruikte formularium. Bij deze indicator is nog niet gekeken naar de bijbehorende indicatie, en ook niet naar de duur van het voorschrift en de dosering. De komende jaren zal worden gewerkt aan meer specifieke indicatoren, die zich bijvoorbeeld toespitsen op bepaalde aandoeningen of behandelstappen.

Infrastructuur
De indicator FGV is berekend op basis van de eerste voorschriften van de huisarts, zoals die geregistreerd staan in het HIS . Deze eerste voorschriften worden getoetst aan het gebruikte formularium. Afhankelijk van het gebruikte formularium vond deze toetsing plaats bij het bedrijf Digitalis (aanbieder van o.a. EVS), dat voor veel HISsen ook het gebruik van het EVS ondersteunt. Dit gold voor het NHG-formularium en voor regionale formularia. Bij gebruikers van het HIS Medicom vond toetsing plaats in het HIS zelf.
Het Nivel ontving per huisartsenpraktijk het totaal aantal eerste voorschriften (noemer) en het totaal aantal eerste voorschriften conform formularium (teller), waarna de score FGV werd berekend.