Methode vaststellen cijfers zorgverlening oefentherapeuten

We geven een verantwoording voor de kwaliteit en representativiteit van de cijfers over zorggebruik bij de oefentherapeut en voor de kwaliteit van de cijfers over verleende zorg door de oefentherapeut. Dit doen we door in ieder geval informatie te geven over:

1. de omvang van de gegevensverzameling en geografische spreiding
2. de representativiteit van de cijfers
3. de inhoud van de gegevensverzameling (welke gegevens verzamelen we)
4. de manier waarop we de gegevens verzamelen
5. de kwaliteitscontrole op de cijfers

Naar de cijfers zorgverlening oefentherapeuten

Deze methode heeft betrekking op de totstandkoming van de cijfers van Nivel-cijfers Zorg die de oefentherapeut verleent, die samen met onze andere cijfers over ziekten en zorg zijn opgenomen bij het onderdeel Zorg en Ziekte in cijfers op de Nivel-website.

Omvang gegevensverzameling deelnemende oefentherapiepraktijken

In de jaarcijfers van 2025 zijn vanuit Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn gegevens geïncludeerd over 44.193 patiënten die oefentherapeutische zorg hebben ontvangen van 427 oefentherapeuten werkzaam in 113 eerstelijns oefentherapiepraktijken en 82 eerstelijns fysiotherapiepraktijken. Van deze patiënten waren er gegevens over 33.106 nieuwe en 33.206 afgesloten behandelepisodes. In de kaart van Nederland ziet u de geografische spreiding en dekkingsgraad van de oefentherapiepraktijken waarover wij rapporteren.

Representativiteit van de cijfers

De representativiteit van de deelnemende oefentherapiepraktijken en oefentherapeuten aangesloten bij Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn in 2025 is bepaald door een vergelijking te maken met gegevens van de landelijk geregistreerde eerstelijns oefentherapiepraktijken en oefentherapeuten uit het Algemeen Gegevens Beheer (AGB).

Landelijke verdeling oefentherapiepraktijken

In totaal bevat Nivel Zorgregistraties 8,6% van het aantal eerstelijns oefentherapiepraktijken (o.b.v. vestigingen). Wanneer we globaal kijken naar de verdeling over vier regio’s van de aan Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn deelnemende oefentherapiepraktijken (o.b.v. ondernemingen) zien we een iets andere verdeling dan de landelijke verdeling van oefentherapiepraktijken. Met name het aandeel oefentherapiepraktijken in West-Nederland is lager binnen Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn dan binnen de landelijke verdeling. Een kanttekening hierbij is dat we in de jaarcijfers ook behandeltrajecten hebben meegenomen die zijn gegeven door oefentherapeuten die werkzaam zijn in fysiotherapiepraktijken, om zo een zo compleet mogelijk beeld van oefentherapeutische zorg te kunnen geven. Echter bij het bepalen van de representativiteit maken we de vergelijking specifiek op basis van oefentherapiepraktijken en oefentherapeuten. Dit kan het beeld daarmee iets vertekenen.

Tabel: Aantal oefentherapiepraktijken Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn in 2025 en aantal oefentherapiepraktijken landelijk in 2025, naar regio.

a Van oefentherapiepraktijken met meerdere vestigingen is de hoofdregio bepaald als de regio waar het meeste aantal vestigingen voorkomen;
b Regio-indeling: Noord (Drenthe, Friesland, Groningen), Oost (Gelderland, Overijssel, Flevoland), Zuid (Zeeland, Noord-Brabant, Limburg), West (Noord-Holland, Zuid-Holland, Utrecht).
c Regio is bepaald op basis van de 4-cijferige postcode van ondernemingen.
 

Representativiteit aantal oefentherapeuten en specialisaties

De representativiteit van de aan Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn deelnemende oefentherapeuten in 2025 is bepaald door een vergelijking te maken met gegevens van de landelijke geregistreerde eerstelijns oefentherapeuten uit het Algemeen Gegevens Beheer (AGB) register¹  van juni 2026 en het Kwaliteitsregister Paramedici (KP-register) in maart 2026.

In 2025 omvatte Nivel Zorgregistraties een kwart (24,8%) van het totaal aantal eerstelijns-oefentherapeuten in Nederland. Er lijkt een oververtegenwoordiging van kinderoefentherapie in Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn. Van de specialisaties toegewezen aan de oefentherapeuten betrof 26% kinderoefentherapie en van de geregistreerde behandelingen werd 29% gegeven in het kader van de specialisatie kinderoefentherapie. Dit is hoger dan het landelijke aandeel kinderoefentherapie: van de 1,533 kwaliteit-geregistreerde oefentherapeuten is namelijk 20% (n=313) kinderoefentherapeut (Kwaliteitsregister, geraadpleegd in maart 2026).

¹De AGB-code is een uniek codenummer van Nederlandse zorgaanbieders of zorgverleningsinstanties. De AGB-code is op grond van de WMG sinds 1 januari 2016 verplicht voor alle formele zorgverleners. Het AGB register is te vinden op de website www.vektis.nl.

Tabel: Specialisaties van oefentherapeuten in Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn in 2025 en oefentherapeuten ingeschreven in het KP-register.

^a De specialisatie van oefentherapeuten is niet bekend in de database van Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn. De cijfers zijn gebaseerd op prestatiecodes van specialisaties geregistreerd bij therapeuten in 2025, een therapeut kan dus bij meerdere specialisaties meetellen.

Representativiteit voorgaande jaren

• In 2024 namen 314 oefentherapeuten deel, verspreid over 125 praktijken (representativiteit)
• In 2023 namen 300 oefentherapeuten deel, verspreid over 116 praktijken (representativiteit)
• In 2022 namen 293 oefentherapeuten deel, verspreid over 115 praktijken (representativiteit)
• In 2021 namen 249 oefentherapeuten deel, verspreid over 86 praktijken (representativiteit)
• In 2020 namen 177 oefentherapeuten deel, verspreid over 53 praktijken (representativiteit)
• In 2019 namen 205 oefentherapeuten deel, verspreid over 77 praktijken (representativiteit)
• In 2018 namen 129 oefentherapeuten deel, verspreid over 69 praktijken (representativiteit)
• In 2017 namen 133 oefentherapeuten deel, verspreid over 74 praktijken (representativiteit)
• In 2016 namen 80 oefentherapeuten deel, verspreid over 52 praktijken (representativiteit)
• In 2015 namen 70 oefentherapeuten deel, verspreid over 50 praktijken (representativiteit)
• In 2014 namen 58 oefentherapeuten deel, verspreid over 38 praktijken (representativiteit)
• In 2013 namen 43 oefentherapeuten deel, verspreid over 31 praktijken (representativiteit)
• In 2012 namen 42 oefentherapeuten deel, verspreid over 33 praktijken (representativiteit)
• In 2011 namen 52 oefentherapeuten deel, verspreid over 42 praktijken (representativiteit)

Verandering over de jaren in de verzameling praktijken en oefentherapeuten die aan Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn deelnemen kan een oorzaak zijn van kleine verschuivingen in de gerapporteerde patiëntkenmerken en oefentherapeutische zorg.

Inhoud gegevensverzameling

De gegevens die voor Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn zijn verzameld, zijn gegevens die iedere oefentherapeut vastlegt voor de reguliere administratie. Het zijn de gegevens die nodig zijn voor declaratie van behandelingen, aangevuld met gegevens uit de richtlijn Oefentherapeutische verslaglegging 2018. Op de Nivel-webpagina voor deelnemende zorgverleners aan Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn vindt u de specificaties van de gegevensverzameling.

Niet alle gegevens die nodig zijn voor de gepresenteerde resultaten zijn voor alle patiënten beschikbaar. Dit kan komen doordat niet alle informatie in alle softwarepakketten aanwezig is of doordat gegevens niet zijn ingevuld door de deelnemende oefentherapeut. Ook zijn sommige berekeningen gebaseerd op een selectie van de patiëntenpopulatie. Om bijvoorbeeld cijfers over de evaluatie van de behandeling te berekenen, worden alleen gegevens van patiënten gebruikt voor wie in het betreffende jaar de behandeling is afgesloten..

Wijze van verzamelen van gegevens

Een deelnemende zorgverlener registreert patiëntgegevens en zorginhoudelijke gegevens in het elektronische patiëntendossier. Periodiek (minimaal jaarlijks) wordt een extractie van deze gegevens gemaakt en naar het Nivel gestuurd. Gegevens van patiënten die bezwaar hebben gemaakt tegen gebruik van hun gegevens worden niet meegenomen. Vóórdat gegevens naar het Nivel worden verzonden, worden direct identificerende gegevens met gebruik van de software van een Trusted Third Party (ZorgTTP) geconverteerd naar een zogenaamd pseudoniem. Zo waarborgen wij de privacy van patiënten, in het kader van de Algemene Verordening gegevensbescherming (AVG). Meer informatie over privacy is te vinden in het Privacyreglement van Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn.

Praktijken die deelnemen gebruikten in 2025 het elektronische patiëntendossier van de volgende softwareleveranciers: 

• Intramed (Convenient B.V.)
• Winmens (Fairware)
• SpotOnMedics (HCI Paramedie B.V.)
• Fysiomanager (World of Health)
• FysioRoadmap (HCI Paramedie B.V.)
• Incura (HCI Paramedie B.V.)
• James (James software B.V.)
• FysioLogic (HCI Paramedie B.V.)
• Smartfile (Umance B.V.)

Kwaliteitscontrole op de cijfers

Voor de jaarcijfers worden niet alle gegevens gebruikt die zijn verzameld voor Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn. Alleen data van praktijken die in het jaar minimaal 10 maanden aangesloten waren bij Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn én minimaal 42 weken met minstens één geregistreerde verrichting in dat jaar hadden, zitten in de selectie voor dat jaar. Specifiek voor het jaarrapport ‘Zorg door de oefentherapeut’ worden praktijken meegenomen die in het jaar zorg geleverd door een oefentherapeut geregistreerd hebben, ongeacht het type praktijk (fysiotherapie of oefentherapiepraktijk). De aangeleverde gegevens worden verder gecontroleerd op duplicaten van data en op de ingevulde diagnosecode. Deze aanpak is anders dan de methode die tot en met het rapportagejaar 2024 werd gehanteerd. Vanwege onder andere deze wijzigingen zijn de cijfers vanaf dit jaar niet meer te vergelijken met rapportages van 2024 of eerder. De trendcijfers in het huidige rapport zijn op dezelfde wijze bepaald.