Meer tijd voor patiënten met gestapelde problematiek dankzij ‘Krachtige basiszorg’
Nieuws
01-07-2021

Meer tijd voor patiënten met gestapelde problematiek dankzij ‘Krachtige basiszorg’

Door de integrale aanpak ‘Krachtige basiszorg’, is er in de huisartsenpraktijk meer tijd en aandacht voor patiënten met gestapelde problematiek. Professionals uit het medische en sociale domein in de wijk leren van elkaar en werken beter samen om deze patiënten de juiste zorg te bieden. De patiënt waardeert deze aanpak en het werkplezier van de professionals in huisartsenpraktijken neemt toe. Dit blijkt uit onderzoek van het Nivel.

In de Utrechtse wijk Overvecht wordt sinds 2012 succesvol gewerkt volgens deze aanpak. Sinds 2019 implementeren ook andere gezondheidscentra en huisartsenpraktijken in achterstandswijken van grote steden ‘Krachtige basiszorg’. De ervaringen van zowel zorgverleners als patiënten zijn positief.

Meer tijd en rust voor in huisartsenpraktijken

Voor de implementatie van deze aanpak was er extra budget van achterstandsfondsen van Amsterdam, Den Haag, Rotterdam en Utrecht en van zorgverzekeraars Zilveren Kruis en CZ. Huisartsenpraktijken hadden hierdoor meer rust en ruimte voor het geven van passende zorg en voor het versterken van samenwerkingen rond patiënten die extra zorg nodig hebben.

Anders benaderen van de patiënt met complexe problematiek

Om passende zorg te bieden ontrafelt de zorgverlener complexe problematiek aan de hand van het 4D-model, waarin problemen in vier domeinen in kaart worden gebracht: lichamelijk, geestelijk, sociaal en maatschappelijk. Tijdens het 4D-gesprek kijkt de zorgverlener samen met de patiënt naar wat er allemaal speelt in iemands leven en hoe problemen met elkaar samenhangen. Huisartsen krijgen hierdoor beter zicht op de problematiek van hun patiënt en beiden krijgen ze meer zicht op welke zorg deze patiënt nodig heeft. Zij schakelen bijvoorbeeld maatschappelijk werk of welzijn in de wijk in wanneer dat nodig blijkt. Patiënten waarderen de aandacht voor hun andere problemen en weten na een 4D-gesprek beter wat zij zelf aan hun problemen kunnen doen.

Structurele samenwerking met zorg- en hulpverleners in de wijk

De huisartsenpraktijken werken meer en intensiever samen met andere zorg- of hulpverleners uit de wijk. Door elkaar geregeld te ontmoeten en gezamenlijk casuïstiek te bespreken leren professionals elkaar persoonlijk kennen. Zo leren zij van elkaars expertise en maken zij samenwerkingsafspraken. De korte lijnen die hierdoor ontstaan zijn belangrijk om samen persoonsgerichte zorg te bieden aan mensen met problemen op meerdere levensdomeinen.

Zorgprofessionals ervaren meer werkplezier

Na twee jaar implementatie van ‘Krachtige basiszorg’ is het werkplezier van de professionals in de huisartsenpraktijken vergroot en de werkdruk verlaagd. Huisartsenpraktijken willen niet meer terug naar hun oude werkwijze en vinden de extra tijd en ondersteuning noodzakelijk om goede gezondheidszorg in een achterstandswijk te bieden en onnodig verwijzen naar de tweede lijn te voorkomen. Patiënten waarderen de aanpak. De uitdaging is om Krachtige basiszorg na deze succesvolle start verder te ontwikkelen en te bestendigen.  

Het onderzoek

Begin 2019 is een tweejarige pilot gestart, waarin gezondheidscentra en huisartsenpraktijken in achterstandswijken van Amsterdam, Den Haag, Rotterdam en Utrecht extra budget kregen om ‘Krachtige basiszorg’ te implementeren. We vroegen deelnemers in interviews, vragenlijsten en groepsbijeenkomsten naar hun ervaringen met ‘Krachtige basiszorg’, met name voor wat betreft de zorg voor patiënten met complexe problematiek en de samenwerking in de wijk. Patiënten vulden een schriftelijke vragenlijst in over hun ervaringen met het 4D-gesprek en professionals vulden voor en na de pilot een vragenlijst in over werkdruk en werkplezier. De monitoring werd gefinancierd door de achterstandsfondsen van Amsterdam, Den Haag, Rotterdam en Utrecht en Zilveren Kruis.

Wilt u zelf starten met Krachtige basiszorg?
Het Nivel maakte een toolkit Krachtige basiszorg, deze helpt u met het implementeren van geïntegreerde zorg in de wijk voor patiënten met complexe zorgvragen. De toolkit bevat de instrumenten en visiedocumenten zoals die in de loop van de tijd in Overvecht zijn ontwikkeld. Deze mogen door iedereen gebruikt worden die Krachtige basiszorg in de eigen wijk wil opzetten.