Oefentherapie Cesar en oefentherapie Mensendieck zijn paramedische disciplines, gericht op het aanleren van gezond beweeggedrag. De oefentherapeut is gericht op het behandelen en voorkomen van klachten die kunnen ontstaan door een onjuiste houding en beweging tijdens dagelijkse activiteiten.
Rol oefentherapeut in de eerstelijnszorg
Oefentherapeut Cesar en oefentherapeut Mensendieck zijn beschermde titels: alleen zorgverleners die de HBO-studie hebben afgerond mogen deze titel gebruiken. Meer informatie vindt u in het document Beroepsprofiel oefentherapeut, zoals vastgelegd door de Vereniging van Oefentherapeuten Cesar en Mensendieck (VvOCM).
De zorg die de oefentherapeut verleent, in cijfers
De meest recente kerncijfers van de zorg bij de oefentherapeut vindt u hieronder (samengevat) en in het rapport. Zorg door de oefentherapeut: jaarcijfers 2025 en trendcijfers 2021-2025. Hierin worden ze - samen met vele andere kerncijfers - beeldend gepresenteerd in grafieken en tabellen, en voorzien van duiding.
Patiëntkenmerken |
- Bij oefentherapie is de meerderheid van de patiënten vrouw (62%) en is de gemiddelde leeftijd 42 jaar.
- Bij bekkenoefentherapie is het hoogste percentage vrouw (88%). Bij kinderoefentherapie is dit het laagst (31%) en is de gemiddelde leeftijd 8 jaar.
|  |
Omvang zorggebruik |
- Het mediane aantal verrichtingen per afgesloten behandelepisode was, in 2025, 6 verrichtingen.
- Bij kinderoefentherapie was dit 19 verrichtingen. De spreiding in aantal verrichtingen per afgesloten behandelepisode was het hoogste voor kinderoefentherapie en geriatrische oefentherapie.
|  |
Meetinstrumenten |
- In 2025 waren er 33.206 afgesloten behandelepisodes. Het percentage waarbij minstens één meetinstrument werd geregistreerd was 59%. Hierbij kwam de ‘Patiënt Specifieke Klachten’ in de meeste behandelepisodes voor (65%).
- De meetinstrumenten die in het grootste aandeel afgesloten behandelepisodes werden geregistreerd verschilde tussen specialisaties:
- ‘Patiënt Specifieke Klachten’ bij reguliere oefentherapie;
- ‘Movement Assessment Battery for Children-2’ bij kinderoefentherapie;
- ‘Vier Dimensionale Klachtenlijst’ bij psychosomatische oefentherapie;
- ‘Numeric Pain Rating Scale’ bij bekkenoefentherapie; en
- ‘Patiënt Specifieke Klachten’ bij geriatrische oefentherapie.
|  |
Archief: alle Nivel-jaarrapporten over de zorg die de oefentherapeut verleent
Wilt u de kerncijfers van eerdere jaren bekijken? Open het uitklapmenu hieronder en kies een rapport.
- Alle jaarrapporten ‘Zorg door de oefentherapeut' - cijfers en achtergrondinformatie
- Let op: in sommige jaren voeren we wijzigingen door in onze methode voor het opstellen van de cijfers. Over de afgelopen jaren zijn er op twee momenten grote wijzigingen geweest, zowel in 2019 als in 2025. Hierdoor zijn de cijfers vanaf de jaarrapportage van 2025 niet meer te vergelijken met eerdere rapportages.
Over de afgelopen jaren zijn er op twee momenten grote wijzigingen geweest, zowel in 2019 als in 2025.
Wijzigingen in 2025
Vanaf 2025 zijn alle gegevens aangeleverd door oefentherapeuten werkzaam binnen praktijken die zijn aangesloten bij Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn meegenomen in de cijfers, ongeacht of dit een oefentherapiepraktijk of een fysiotherapiepraktijk betrof. In de jaren voor de rapportage van 2025 werden de jaarcijfers uitsluitend berekend over de gegevens van oefentherapeuten werkzaam in oefentherapiepraktijken. Bij dit jaarrapport zijn de trendcijfers van 2021 tot en met 2024 ook volgens de nieuwe methode berekend. Dit heeft dus wél tot gevolg dat de cijfers van die jaren in het jaarrapport van 2025 andere zijn dan die in de rapportages van voor 2025!
Daarnaast zijn er vanaf de rapportage van 2025 meer uitsplitsingen in type oefentherapie gemaakt. Voor een aantal cijfers wordt nu het totaal en de uitsplitsing voor reguliere-, kinder-, psychosomatische-, bekken- en geriatrische oefentherapie gegeven. Reguliere oefentherapie is hierbij gedefinieerd als de behandelepisodes zonder een verrichting van een van de vier genoemde specialisaties. In eerdere rapportages was dit een tweesplitsing tussen kinderoefentherapie en reguliere oefentherapie, de categorie reguliere oefentherapie verschilt daarmee vanaf het jaarrapport van 2025 met die in eerdere jaarrapportages.
Eerdere wijzigingen in 2019 (methode jaarrapportages 2019 – 2024)
In de jaren vóór 2019 werden de jaarcijfers uitsluitend berekend over de consulten van het betreffende kalenderjaar. Vanaf 2019 is gekeken naar behandelepisodes van dat kalenderjaar waarbij alle consulten van zo'n episode worden meegenomen, ook die consulten die al eerder dan het kalenderjaar plaatsvonden. Een behandelepisode is hierbij gedefinieerd als: ‘de periode tussen het eerste en laatste moment dat de patiënt voor een bepaald gezondheidsprobleem de zorgverlener consulteert’. Dit geeft een realistischere weergave van de praktijk. Bij het jaarrapport van 2019 zijn de cijfers van 2016, 2017 en 2018 ook volgens de nieuwe methode berekend. Dit heeft dus wél tot gevolg dat de cijfers van die jaren in het jaarrapport van 2019 andere zijn dan die in de rapportages van voor 2019! Daarnaast is vanaf de rapportage van 2021 ook een uitsplitsing gemaakt tussen reguliere oefentherapie en kinderoefentherapie.
Verantwoording Nivel-cijfers oefentherapeuten
Alle cijfers die we in dit onderdeel ‘Cijfers oefentherapeuten’ presenteren, komen voort uit het analyseren van de gegevens die Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn verzamelt bij aangesloten oefentherapiepraktijken en fysiotherapiepraktijken. De gegevens die zij opnemen in hun elektronische patiëntendossiers vormen de basis. In deze dossiers staan gegevens over gezondheidsproblemen, contacten, behandelingen en uitslagen van diagnostische tests. Bij Methode vaststellen Nivel-cijfers zorgverlening oefentherapeuten vindt u informatie over onze werkwijze bij het vaststellen van de cijfers.
Onderzoek (laten) doen met gegevens van Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn
De gegevens van Nivel Zorgregistraties Eerste Lijn vormen een rijke bron van informatie. Wilt u zelf gegevens van onze registraties gebruiken voor onderzoek?
Veldkamp, R., Meijer, W. Nivel-cijfers Zorg die de oefentherapeut verleent - aard en omvang. Uit: www.nivel.nl [Laatst gewijzigd op 04-08-2026; geraadpleegd op 11-08-2026]. URL: https://www.nivel.nl/nl/zorg-en-ziekte-in-cijfers/cijfers-zorgverleners-eerste-lijn/cijfers-zorg-die-oefentherapeut-verleent
